Catro xeracións de soldadores en Citic Censa: unha saga familiar soldada a lume

Desde hai dous meses, cando un Canabal remata a súa quenda de traballo e sae polas portas de Citic HIC Gándara Censa, outro entra. Trátase de Daniel, que con 18 anos comezou a súa andaina no mundo da soldadura, e o seu pai, Iván, que leva xa case tres décadas desenvolvendo este oficio na empresa. Cando o mozo comezou, o seu proxenitor entregoulle parte do equipo necesario antes de que empezasen a saltar as faíscas. En concreto, unha pantalla de soldadura, xa algo desgastada tras vivir centos de xornadas, pero dunha calidade que xa non abunda e, sobre todo, cun compoñente sentimental: nun lateral ten un nome escrito a man, «Quique», por Enrique Canabal Lozano, avó de Dani, que chegou á fábrica tras recibir a chamada do bisavó de leste. En total, catro xeracións que levan o oficio da soldadura «no sangue».

A industria do metal adoece, como outras, de falta de substitución xeracional: non atrae aos mozos como outrora. Por iso, casos como o de Dani representan case unha rara avis. Como recorda o seu pai, cando el empezou había varios que tiñan 18, 19 ou 20 anos. Hoxe, o que menos anos sácalle ao seu fillo ten 28. E iso que, como recoñecen os tres nunha entrevista con FARO, Citic Censa «é como unha familia» en moitos aspectos. «Hai varios pais e fillos traballando aquí. En realidade, hai pouca xente de fóra que non teña relación con alguén que xa estaba dentro», comenta Iván Canabal.

No caso de Dani o seu veulle evidentemente de familia, pero tamén é certo que é o único de tres irmáns que optou por este camiño. «Probei unha vez e gustoume, quixen aprender. E cun pai soldador e un avó soldador, con máis empeño», explica. Foi a través dunha FP de mecánica cando tivo a súa primeira experiencia. Só era unha materia, pero para el cambiouno todo. «Chamoume a atención e decidín facer un curso de soldadura», sinala. De aí deu o salto á escola lanzada por Quattro Formación nas antiga Barreiras (hoxe de Grupo Armón), pero o naval non lle chamaba a atención e xurdiu a oportunidade de Citic.

Cando entrou e recibiu a pantalla do seu avó pechou un círculo de catro xeracións dunha familia que, ademais, coñeceu de primeira man as idas e vindas da calderera. Dos tres, Quique (69 anos) foi o máis novo en entrar a formar parte de Censa como soldador, profesión pola que sentía «inquietude». Foi aos poucos días de cumprir os 18 e da man do seu sogro, Francisco García Rico, encargado de calderería e bisavó de Dani. Polos seus ollos pasaron todas as épocas da empresa: desde os seus primeiros pasos como Construción de Elementos Normalizados SA (Censa), pasando polos cambios de nome e propietarios (incluíndo a sociedade anónima laboral, SAL) e ata a chegada de Citic en 2011 a cambio de algo máis de 50 millóns de euros.

Cando Quique chegou ás naves do Porriño había unhas 800 persoas traballando nelas. Cando se xubilou hai oito anos, levaba xa unha vintena compartindo posto de traballo con Iván e cos outros máis de 200 traballadores que vivían o renacer da empresa da man do grupo asiático, co que lograron, entre outros, o pedido máis grande da súa historia (17 millóns para un proxecto mineiro). «Renovaron toda a fábrica de punta a punta, meteron moita maquinaria nova e fixeron moito investimento aquí dentro», explica o pai de Dani. «Foi o mellor que lle puido pasar a esta empresa», estima pola súa banda o patriarca familiar.

O futuro agora pasa polas mans do último elo xeracional dos Canabal e polas dos seus compañeiros. O seu obxectivo é o de emular o exemplo do seu avó —«oxalá seguir aprendendo e poder xubilarme aquí»—, que lle aconsella «que faga o que lle gusta e que goce», e o do seu pai, que lle anima a «ser humilde» e a «fixarse nos compañeiros e nos que saben realmente» para continuar a súa formación. Á fin e ao cabo, como demostra o caso desta familia, «a soldadura é algo que tes que ter dentro».

Subscríbeche para seguir lendo