Saltar ao contido principalSaltar ao pé de páxina

O custo da dispersión

A Xunta inxectou 52,5 millóns ás concesionarias para cubrir o déficit do transporte de autobús

Dos 127 contratos de autocar, só tres resultaron rendibles no último ano, o que obrigou ao Goberno galego a abonar compensacións ao resto para garantir a viabilidade económica dos contratos

Un autobús del servicio de transporte interurbano de la Xunta, de la empresa Alsa, en A Coruña.

Un autobús do servizo de transporte interurbano da Xunta, da empresa Alsa, na Coruña. / Iago Lopez

Paula Pérez

Paula Pérez

Santiago

Tecer unha malla que conecte desde as urbes ata o rural é complexo pola elevada dispersión xeográfica de Galicia, pero tamén custoso. A Xunta puxo en marcha unha rede de transporte con máis de 2.200 liñas de autocar e case 30.000 paradas repartidas en 127 concesións. Con todo, o servizo só resulta rendible para tres delas. O resto reciben compensacións do Goberno galego para cubrir o déficit económico que lles supón operar estes autobuses. Entre xullo de 2024 e xuño de 2025 a Administración autonómica abonou en total de 52,5 millóns ás empresas concesionarias para garantir a rendibilidade dos contratos.

Isto é o que se chama Compensacións por Obrigación do Servizo Público. O que fai a Consellería de Presidencia —departamento que ostenta as competencias en mobilidade— é estimar os custos derivados da explotación dos servizos de autobús a 10 anos vista. Calcula o desembolso que teñen as empresas en amortización, financiamento, persoal, combustibles, seguros de vehículos e impostos, así como peaxes e, doutra banda, contempla os ingresos que obteñen pola venda de billetes. Se a recadación non alcanza para cubrir os gastos, incluíndo un beneficio industrial de polo menos o 6 por cento, a Xunta ten que garantir o seu equilibrio financeiro.

Das 127 concesións, houbo 124 que recibiron compensacións, segundo a última memoria anual do Plan de Transporte Público de Galicia que abarca o período desde xullo do 2024 ata xuño de 2025. Agora hai só tres contratos rendibles, un menos que no período anterior. Iso si, o importe das indemnizacións reduciuse en 6 millóns grazas á maior recadación pola venda de billetes debido ao incremento de demanda. Os ingresos pola comercialización de tickets e bonos pasaron de 42,6 millóns a 46,5 millóns.

Aínda así, o déficit do servizo de transporte segue sendo importante, pois a Xunta non só desembolsa diñeiro ás empresas para garantir a rendibilidade dos servizos, senón que ademais abonoulles 16,3 millóns como pago pola reserva de prazas nestes autobuses destinadas aos escolares. Por tanto, en total a inxección do Goberno autonómico suma 68,8 millóns de euros.

Canon

Pola contra, se as empresas teñen beneficios están obrigadas a abonar á Administración autonómica un canon pola concesión. Pero posto que só hai tres concesións rendibles só tiveron que reportar á Xunta 489.000 euros. É dicir, a Xunta só recupera un 0,7 por cento dos 68,8 millóns que desembolsa na rede de transporte público.

E a esta contía que destina directamente ás concesionarias engádense as compensacións polos diferentes descontos que aplica a varios colectivos. Así, por exemplo, existen rebaixas aos usuarios do transporte metropolitano, que conecta as urbes coas súas áreas de influencia. A Xunta achega o 80 por cento das bonificacións destas viaxes, así como a totalidade dos transbordos e os descontos por recurrencia, mentres que os concellos achegan o 20 por cento da redución en cada billete. Deste xeito, o Goberno autonómico gastou 7,5 millóns entre xullo de 2024 e xuño de 2025, mentres que os concellos, pola súa banda, achegaron 1,4 millóns.

A Administración galega tamén investiu outros 6 millóns para permitir a gratuidade dos billetes aos menores de 21 anos e outros 2,75 millóns polos maiores de 65 que tamén viaxan sen custo.

Subscríbeche para seguir lendo

Tracking Pixel Contents